آشنایی با محیطهای کشت در باغبانی

در باغبانی از محیط کشتهای مختلف به منظور ریشه دارکردن قلمه ها، جوانه زنی بذرها، ترکیب با خاک گلدانها، کشتهای هیدروپونیک و ... با توجه به خصوصیاتی که دارند استفاده می شوند.
انواع محیط های کشت عبارتند از:
-پیت: پیت بقایای گیاهان مردابی و نی است كه در زیر آب در حالت نیمه پوسیده (تخمیر) می باشد . تركیبات پیت بسته به نوع و مقدار مواد، حالت تخمیر و درجه اسیدی متفاوت است .
- پیت خزه: از خزه اسفاگنوم یا خزه های دیگر بدست می آید. رنگ آن از خرمایی روشن (حداكثر تجزیه) تا قهوهای (حداقل تجزیه) متغیر است . این بستر جایگزین خاك برگ است و علاوه بر نگهداری رطوبت ,خطرانتقال بذر علف هرز یا بیماری ها در آن وجود ندارد . قبل از مصرف خزه باید آن را خرد و غربال كرد در غیر این صورت آب به سختی در آن نفوذ می كند و قابلیت جذب رطوبت آن كاهش می یابد . خزه می تواند تا 15 برابر وزن خشك خودش آب نگهداری كند و دارای یك درصد نیتروژن و مقادیر ناچیز فسفر و پتاسیم است.
پیت خزه نی جگنی : این پیت قهوه ای تا قهوه ای متمایل به قرمز تا سیاه است . شامل بقایای علف ها، نی ها و سایر گیاهان مردابی است. ظرفیت نگهداری آب 10 برابر وزن خشکش است.
پیت هوموس Peathumus : از ویژه گی های این پیت می توان به موارد زیر اشاره نمود : تجزیه آن بیشتر از سایر پیت ها صورت می گیرد. ظرفیت نگهداری آب آن نسبت به سایر پیت ها كمتر است. نیتروژن آن 2 تا 5/3 درصد است .
- پیت نارگیل یا کوکوپیت ماده ای که از آسیاب کردن پوسته چوبی و الیاف نارگیل بدست میآید و بدلیل داشتن مقدار زیاد لیگنین ، در مقایسه با دیگر مواد آلی مورد مصرف در گلدان ویا بسترهای کشت ، بسیار کندتر دچار تغییرات شده ونتیجتاً بافتهای آن دیرتر تخریب میگردد. ظرفیت كاتیونی آن نیز كمتر از پیت خزه و سایر پیت ها است .

- پیت نخل: این پیت هم نوعی از پیت ها محسوب می شود كه البته تحقیقات در مورد این نوع پیت در مركز تحقیقات ایران در حال انجام می باشد .
خزه اسفاگنوم: خزه اسفاگنوم : از بقای خشك شده بخش های زنده و جوان گیاهان مردابهای اسیدی به وجود می آید .
PH آن بین 3 تا 4 متغیر است - قابلیت نگهداری آب حدود 20-10 برابر وزن خشك خود (بافت های ساقه و برگ ) را دارد . تبادل گازی آن خوب است. حاوی قارچ كشی اختصاصی برای جلوگیری از گیاهچه میری است. برای استفاده اولین بار سترون است. سبك است. برای ریشه دار کردن برخی قلمه ها و یا در ترکیب محیط کشت گلدانها بکار می رود.
- خاكبرگ: خاك برگ حاصل پوسیده شدن برگ درختان غیر مثمر است . برای تهیه آن برگ گیاهان را روی هم قرار داده و آن را كمی مرطوب می كنند. 3-2 بار آن را به هم می زنند تا تجزیه سریع صورت گیرد. در ترکیب با خاک باغچه محیط کشت مناسبی برای بسیاری از گیاهان گلدانی است.
- پرلیت : پرلیت سلیكات سفید خاكستری آتشفشانی است كه در اثر خرد شدن و دمای بالا، آب خود را از دست داده و ذرات سفید باحجره های مسدود ایجاد می كند . پرلیت جانشین شن برای تهویه محیط كشت است. مزیت عمده آن نسبت به شن سبكی وزن آن است. 3 تا 4 برابر وزن خود آب جذب می کند.
- ماسه: ذراتی گرد ایت که بوسیله باد دادن از ذرات درشت جدا شده است. از نظر اندازه یکنواخت است و ظرفیت نگهداری آب به نسبت زیاد نمی باشد. برای ریشه دار کردن قلمه ها و ترکیب با محیط کشت گلدانها بکار می رود.